Անգլիայի Քեմբրիջի համալսարանի հնագետներն ու ուսանողները վաղ միջնադարյան անսովոր զանգվածային գերեզման են հայտնաբերել Քեմբրիջ քաղաքի ծայրամասում՝ Վանդլբերի պուրակում, որտեղ մի ժամանակ հին ամրացված բլուր էր խոյանում, գրում է Live Science-ը։
Մոտավորապես չորս մետր երկարությամբ այդ փոսը, ենթադրաբար, թվագրվում է մ.թ. 9-րդ դարով՝ սաքսոնների և վիկինգների միջև լարված բախումների ժամանակաշրջանին՝ նրանց տարածքների սահմանին։
Գերեզմանատան ներսում հնագետները հայտնաբերել են ինչպես ամբողջական կմախքների, այնպես էլ մասնատված մարմնի մասերի մնացորդներ։ Ընդհանուր առմամբ, փոսում գտնվել է առնվազն տասը մարդ, ենթադրաբար՝ գոտիներով կամ պարաններով կապված չորս ամբողջական մարմին, ինչպես նաև անմարմին գանգերի կույտ և առանձին ոտքերի ոսկորների կույտ։
Նման համադրությունը վկայում է ոչ միայն զանգվածային մահվան, այլև հնարավոր դաժան հաշվեհարդարների մասին, որոնք կարող էին տեղի ունենալ թաղումից առաջ։
Հաշվի առնելով, որ զենքերով բոլոր մնացորդները, ենթադրաբար, երիտասարդ տղամարդկանց են պատկանում, և որ մարմինների մեծ մասն անխտիր նետվել է փոսը, հետազոտողները կարծում են, որ դա կարող էր լինել բախումից հետո զանգվածային մահապատժի կամ կոտորածի, այլ ոչ թե՝ սովորական թաղման ծեսի հետևանք։
Կմախքներից մեկը հատուկ ուշադրություն է գրավել. մոտավորապես 17-24 տարեկան մի երիտասարդ տղամարդու հասակը մոտ 1,95 մ էր, ինչը խիստ անսովոր էր այն դարաշրջանի համար, երբ միջին տղամարդը մոտավորապես 1,68 մ հասակ ուներ։ Նրա գանգի ձախ կողմում՝ գլխի հետևի մասում, հայտնաբերվել է մոտ 3 սմ տրամագծով անցք, որը, հավանաբար, տրեպանացիայի արդյունք է. հին վիրաբուժական միջամտություն, որի ժամանակ գանգի վրա անցք է բացվում, հնարավոր է՝ ուժեղ գլխացավերը կամ հիպոֆիզի ուռուցքից առաջացած ճնշումը թեթևացնելու նպատակով։ Ոսկորների վրա ապաքինման նշանները ենթադրում են, որ նա ինչ-որ պահի վիրահատության է ենթարկվել։
Գիտնականները շարունակում են վերլուծել մնացորդները, ներառյալ ռադիոածխածնային թվագրումը և ԴՆԹ թեստավորումը՝ հասկանալու համար՝ արդյոք այդ մարդիկ սաքսոններ են, վիկինգնե՞ր, թե՞ այլ համայնքների անդամներ են եղել, ինչպես նաև նրանց մահվան հանգամանքներն ու ծագումը ավելի լավ վերականգնելու նպատակով։